با گسترش روزافزون تکنولوژی و تغییرات سریع در حوزه مالی و مالیات، مفهوم “کد رهگیری مالیاتی” به عنوان یکی از ابزارهای حیاتی در دسترس نهادهای مالیاتی به شدت مورد توجه قرار گرفته است. این کد به عنوان یک سیستم منحصر به فرد و یکتا، طراحی شده است تا فرایند جمعآوری، رصد و کنترل درآمدها و هزینهها را سادهتر و موثرتر نماید.
این کد، به صورت یک سری ارقام و حروف منحصر به فرد تعریف میشود و به هر شخص حقیقی یا حقوقی اختصاص داده میشود. هدف اصلی استفاده از این کد، شناسایی و پیگیری تراکنشهای مالی و مبادلات مالی در سطح فردی و سازمانی است.
از آنجا که کد رهگیری مالیاتی به طور گسترده در سراسر جهان مورد استفاده قرار میگیرد، هر کشور و نظام مالیاتی میتواند نحوه اجرا و استفاده از آن را بر اساس نیازها و قوانین خود تنظیم کند. با این حال، هدف نهایی همواره مشابه است: تراکنشهای مالی را شفاف و قابل بررسی کرده، رعایت قوانین مالیاتی را تسهیل کند و نظارت بر فعالیتهای مالیاتی را بهبود بخشد.
در ادامه این مطلب قصد داریم تا به طور مفصل بررسی، نحوه دریافت، مدارک مورد نیاز و… برای دریافت این کد بپردازیم.
کد مالیاتی چیست؟!
کد رهگیری مالیاتی یک شناسه منحصر به فرد و 10 رقمی است که به صورت اختصاصی برای هر شخص حقیقی یا حقوقی با فعالیت اقتصادی توسط سازمان امور مالیاتی صادر میشود. این کد به منظور محاسبه میزان مالیات پرداختی توسط سازمان امور مالیاتی استفاده میشود.
پس از ثبت، تأیید اطلاعات و احراز هویت برای هر فرد یا شرکت صادر میشود و بدون تغییر باقی میماند. دریافت این کد برای هر شخص منوط به وجود فعالیت اقتصادی و تمام شرایط قانونی است.
این سیستم بر اساس بخشنامه بانک مرکزی در سال 1399 در سراسر کشور اجرا شده است. در حال حاضر، داشتن آن برای همه افرادی که قصد استفاده از کارتخوان و درگاه پرداخت دارند، الزامی است.
هدف اصلی این قانون ایجاد یک شبکه مالیاتی دقیق بوده است که با اطلاعات شبکه بانکی هماهنگی داشته باشد و قادر به نظارت بر عملکرد تمامی افرادی که فعالیت اقتصادی دارند باشد. همچنین، قانون دریافت کد مالیاتی به منظور مقابله با تخلفاتی از قبیل پولشویی و فرار مالیاتی نیز اجرا شده است.
مدارک مورد نیاز برای دریافت کد مالیاتی
در جدول زیر مدارک مورد نیاز برای دریافت “کد رهگیری مالیاتی” برای اشخاص حقیقی و حقوقی آورده شده است.
| مدرک لازم برای اشخاص حقیقی | مدارک لازم برای اشخاص حقوقی |
| کپی قبض پایانی محل فعالیت | کپی و اصل همه اسناد شرکت |
| کپی کارت بازرگانی | کپی و اصل اسناد شناسایی همه اعضای شرکت |
| کپی وکالتنامهی شخص حقیقی | دفترچه مربوط به مشخصات شناسایی اشخاص حقوقی |
| اصل شناسنامه | قبوض آب، برق، گاز و تلفن شرکت |
| اطلاعات هویتی فرد | اسناد مربوط به مالکیت و اجاره نامه دفتر شرکت |
| کپی کارت ملی | گواهی امضاء مالکان ثبت شده در دفترخانه رسمی |
| کپی جواز کسب | وکالت نامه از جانب شرکت در صورت حاضر نبودن مدیر عامل |
| کپی گواهی ثبت نام اداره امور مالیاتی | |
| عکس 3 در 4 | |
| پیش ثبت نام مالی |
نحوه محاسبه مالیات براساس کد مالیاتی
سازمان مالیات برای محاسبه میزان مالیات فرد یا شرکت، از کد مالیاتی استفاده میکند. این کد به درگاه پرداخت و یا دستگاه پوز متصل میشود تا اطلاعات مالی مربوط به تراکنشها را به سازمان مالیات ارسال کند.
با دریافت اطلاعات حساب بانکی از بانک مرکزی، سازمان مالیات به مقادیر مانده اول دوره، وجوه واریزی، وجوه برداشتشده و مانده پایان دوره دسترسی دارد. این اطلاعات به عنوان پایهای برای محاسبه مالیات استفاده میشوند.
با تحلیل اطلاعات مالی مربوط به شما، سازمان مالیات میتواند میزان درآمد و سایر عوامل مالی را تشخیص داده و بر اساس قوانین و مقررات مالیاتی مربوطه، مالیات قابل پرداخت را محاسبه کند.
طبق بخش نامه بانک مرکزی اگر متقاضی درگاه پرداخت اینترنتی هستید باید در مرحله اول نسبت به تشکیل پرونده مالیاتی و دریافت آن اقدام کنید؛ پس از دریافت این کد می توانید درخواست خود را برای دریافت درگاه پرداخت ارسال کنید.
نحوه دریافت کد مالیاتی
- ابتدا از طریق مرورگر خود عبارت “سامانه ثبت نام و پیش ثبت نام مالیاتی” را جست و جو کرده و وب سایت مربوطه به نشانی https://tax.gov.ir را انتخاب کنید.
- با توجه به حقیقی یا حقوقی بودن درخواست خود اطلاعات مورد نیاز را وارد نمایید و بر روی “ورود به ثبت نام” کلیک کنید تا وارد مرحله بعد شوید.
- در این مرحله اطلاعات خواسته شده را وارد کنید و گزینه “پیش ثبت نام جدید” را انتخاب نمایید.
توجه! این نکته را در نظر داشته باشید که شماره همراه وارد شده برای ثبت نام باید متعلق به کد ملی فرد متقاضی باشد.
- پس از تایید شماره همراه شما در این مرحله لازم است تا به منظور “تایید هویت”، اطلاعات خواسته شده را وارد کرده و سپس بر روی “استعلام اطلاعات و ادامه” کلیک کنید.
- در این مرحله اطلاعات ثبت شده از مراحل قبلی مورد صحت سنجی قرار می گیرد.
در صورت داشتن نقص اطلاعاتی به بخش پایین همین صفحه مراجعه کرده و با کلیک بر روی هر کدام از آن ها تغییرات مربوطه را ثبت کنید.
- بعد از وارد کردن تمامی موارد خواسته شده و عدم نمایش هیچ موردی به عنوان نقص اطلاعاتی بر روی “تایید نهایی اطلاعات” کلیک کنید.
- حال در این مرحله تمامی اطلاعات وارد شده در مراحل قبل برای شما نمایش داده می شود؛ در صورت صحت اطلاعات بر روی گزینه “تایید اطلاعات و دریافت کد رهگیری” کلیک کنید.
- پس از “تایید اطلاعات و دریافت کد رهگیری” به شما نشان داده شود و می توانید از آن برای دریافت درگاه پرداختی استفاده کنید. (این کد همچنین از طریق پیامک نیز برای شما ارسال می شود).
آیا در صورت داشتن دو یا چند کسب و کار مجزا نیاز به دریافت چند کد مالیاتی است؟!
بله، در صورتی که بیشتر از یک کسب وکار داشته باشید، باید برای هر کدام یک کد مالیاتی مجزا دریافت کنید. این کار از طریق سامانه مالیاتی که در بالا به آن اشاره کردیم انجام میشود.
با ورود به پنل کاربری در سامانه مالیاتی، شما میتوانید یک پرونده مالیاتی جدید را برای هر کدام از مشاغل ایجاد کنید. در این پرونده، اطلاعات مالی مربوط به کسب وکار مورد نظر از جمله درآمدها، هزینهها، سرمایه و… را وارد کنید؛ سپس این سامانه میزان مالیات قابل پرداخت برای هر فعالیت را بر اساس این اطلاعات محاسبه خواهد کرد.
سخن آخر
در این مقاله، به بررسی نحوه استفاده از کد مالیاتی برای محاسبه میزان مالیات پرداختی در سازمان مالیات پرداختیم. این کد به درگاه پرداخت و دستگاه پوز متصل شده و تراکنشهای حساب بانکی را رصد کرده و براساس آنها میزان مالیات را محاسبه میکند. سازمان مالیات با دریافت اطلاعات مالی مربوط به مانده اول دوره، وجوه واریزی، وجوه برداشتشده و مانده پایان دوره، میزان درآمد و سایر عوامل مالی را تشخیص میدهد و براساس قوانین و مقررات مالیاتی مربوطه، مالیات قابل پرداخت را محاسبه میکند.
همچنین، اگر بیشتر از یک کسب وکار داشته باشید، برای هر کدام لازم است تا یک کد مالیاتی مجزا دریافت کنید. این کد با استفاده از سامانه مالیاتی قابل دریافت است و با ایجاد پرونده مالیاتی جدید برای هر فعالیت، اطلاعات مالی مربوط به آن را وارد میکنید؛ این سازمان براساس این اطلاعات، میزان مالیات قابل پرداخت را محاسبه میکند.
سوالات متداول:
کد مالیاتی چیست؟!
کد رهگیری مالیاتی یک شناسه منحصر به فرد و 10 رقمی است که به صورت اختصاصی برای هر شخص حقیقی یا حقوقی با فعالیت اقتصادی توسط سازمان امور مالیاتی صادر میشود.
آیا در صورت داشتن چند کسب و کار مجزا نیاز به دریافت کد مالیاتی جدید است؟!
بله، در صورتی که بیشتر از یک کسب وکار داشته باشید، باید برای هر کدام یک کد مالیاتی مجزا دریافت کنید. این کار از طریق سامانه مالیاتی که در بالا به آن اشاره کردیم انجام میشود.
نحوه محاسبه مالیات براساس کد مالیاتی چگونه است؟!
سازمان مالیات برای محاسبه میزان مالیات فرد یا شرکت، از کد مالیاتی استفاده میکند. این کد به درگاه پرداخت و یا دستگاه پوز متصل میشود تا اطلاعات مالی مربوط به تراکنشها را به سازمان مالیات ارسال کند.
